ครกหินหรือครกไม้ดี? ประสบการณ์ตรงเรื่องตำน้ำพริก-ส้มตำ

จำได้ว่าสมัยเริ่มทำอาหารใหม่ๆ เคยคิดว่าครกก็คือครก จะหินหรือไม้ก็คงไม่ต่างกันมากหรอกมั้ง? สุดท้ายก็ต้องเจอเองกับตัวว่าคิดผิดถนัด พอไปยืนงงหน้าแผงครกในตลาดว่าจะเลือกอะไรดีให้ตรงใจ จนต้องลองผิดลองถูกมาเยอะพอสมควรถึงจะพอจับทางได้ว่าครกแต่ละชนิดมีจุดเด่นจุดด้อยยังไง เหมาะกับเมนูแบบไหน และต้องดูแลรักษามันยังไงไม่ให้พังเร็วหรือมีกลิ่นไม่พึงประสงค์ วันนี้เลยอยากมาแชร์ประสบการณ์ตรงจากการใช้ครกทั้งสองแบบ ทั้งครกหินและครกไม้ เผื่อใครกำลังลังเลจะได้ตัดสินใจง่ายขึ้นครับ

ครกหิน: ตำน้ำพริก ตำเครื่องแกง ต้องยกให้

สำหรับเมนูที่ต้องใช้แรงเยอะๆ หรือต้องการความละเอียดของวัตถุดิบ ผมยกให้ครกหินเป็นอันดับหนึ่งเลยครับ ไม่ว่าจะเป็นน้ำพริกต่างๆ เครื่องแกง หรือแม้แต่พริกแกงที่ต้องตำแบบถึงเครื่อง ครกหินจะตอบโจทย์ได้ดีมาก เพราะน้ำหนักและความแข็งของหินจะช่วยให้การตำมีประสิทธิภาพกว่า ตำแล้วละเอียดถึงเครื่องกว่า ไม่ต้องออกแรงมากเท่าครกไม้

• ความละเอียดของเนื้อสัมผัส: ถ้าคุณอยากได้น้ำพริกเนื้อเนียนละเอียดแบบฉบับโบราณ หรือพริกแกงที่ตำจนเข้าเนื้อ ครกหินคือตัวเลือกที่ดีที่สุดครับ มันจะช่วยบดขยี้เส้นใยของวัตถุดิบให้แตกตัวได้ดีกว่า ทำให้รสชาติเครื่องแกงออกมาเข้มข้นถึงใจ
• การทำความสะอาด: ครกหินดูแลไม่ยากครับ แค่ล้างด้วยน้ำเปล่าและแปรงขัดเบาๆ ก็สะอาดแล้ว ระวังแค่เรื่องการใช้สบู่หรือน้ำยาล้างจาน เพราะอาจจะซึมเข้าเนื้อหินได้ ทำให้มีกลิ่นติด แต่ถ้าจำเป็นต้องใช้ ก็ให้ล้างตามด้วยน้ำเปล่าเยอะๆ แล้วผึ่งให้แห้งสนิทจริงๆ

ครกไม้: ส้มตำตัวจริง ต้องนุ่มนวล

พอพูดถึงส้มตำ ผมไม่เคยคิดจะใช้ครกหินเลยครับ เพราะครกไม้ให้สัมผัสที่นุ่มนวลกว่า ไม่ทำให้มะละกอช้ำง่ายเกินไป และช่วยให้เส้นมะละกอยังคงความกรอบได้ดีกว่าการใช้ครกหินที่อาจจะตำแรงไปจนเละได้ง่ายๆ

• รักษาความกรอบ: ครกไม้จะช่วยคงความกรอบของเส้นมะละกอได้ดีกว่าครกหินเยอะครับ เวลาตำส้มตำมันจะทำให้เส้นไม่เละและน้ำส้มตำเข้าเนื้อได้พอดีๆ ไม่ใช่แค่เส้นแหลกละเอียดไปหมด ลองนึกภาพตำไทยที่เส้นมะละกอยังเด้งๆ กรอบๆ สิครับ ฟินกว่าเยอะ
• การดูแลรักษา: นี่แหละคือจุดที่หลายคนเจอปัญหา ครกไม้มีโอกาสขึ้นราและมีกลิ่นอับได้ง่ายกว่าครกหินมากครับ หลังใช้งานผมจะล้างด้วยน้ำเปล่าทันที ไม่แช่น้ำทิ้งไว้เด็ดขาด จากนั้นเช็ดให้แห้งที่สุดเท่าที่จะทำได้ แล้วเอาไปผึ่งลมในที่ที่อากาศถ่ายเทสะดวก ห้ามตากแดดจัดๆ เพราะไม้จะแตกได้นะครับ ถ้าจะให้ดี ผมจะใช้ผ้าสะอาดชุบน้ำมันพืชเล็กน้อยเช็ดเคลือบไว้บ้างเป็นครั้งคราว เพื่อไม่ให้ไม้แห้งแตกและช่วยป้องกันรา แต่ถ้าเกิดมีราขึ้นแล้ว ลองใช้แปรงขัดราออกให้หมด แล้วเอาไปต้มในน้ำเดือดสักพัก จากนั้นผึ่งให้แห้งสนิท ก็พอจะช่วยได้ครับ อ่านฉบับเต็มเรื่องการดูแลครกได้ที่ KitzYou

ทริคติดตัว: เลือกให้ถูกตั้งแต่แรก

สุดท้ายแล้ว การเลือกครกก็ขึ้นอยู่กับเมนูที่คุณทำบ่อยที่สุดครับ ถ้าเป็นสายน้ำพริก เครื่องแกง ครกหินคือคำตอบ แต่ถ้าเป็นสายส้มตำ ยำต่างๆ ครกไม้จะตอบโจทย์กว่าครับ

• พื้นที่จัดเก็บ: ครกหินจะหนักและกินพื้นที่เยอะกว่า ควรมีที่วางที่มั่นคง ครกไม้จะเบากว่าและจัดเก็บง่ายกว่า
• งบประมาณ: ครกหินมักจะมีราคาสูงกว่าครกไม้ แต่ก็แลกมาด้วยความทนทานและการใช้งานที่ยาวนานกว่า

ส่วนตัวผมเองมีทั้งสองแบบเลยครับ เพื่อให้เหมาะกับเมนูแต่ละประเภท เพราะแต่ละครกมันก็มีเสน่ห์และเอกลักษณ์ของมันเอง ลองเลือกที่ใช่ แล้วคุณจะสนุกกับการทำอาหารมากขึ้นเยอะเลยครับ